Vaak komen dingen samen, toevallig of niet toevallig. Zo verscheen vorige week de CD ‘Een Ierse avond met Mannen van Naam’. Vanaf de dag dat hij in Waspik arriveerde staat de CD op repeat: wat een dijk van een plaat! Ik zit weer helemaal in de ‘Irish drinking songs’. En laat nou stomtoevallig afgelopen vrijdag St. Patricks Day gevierd zijn bij BolderLive met diezelfde energie door Schorry Molly.

In 2013 was het voor mij een geschenk uit de hemel dat drie voormalige ‘paters’ van Pater Moeskroen bij elkaar kwamen om als Mannen van Naam liedjes te maken. “Luisterliedjes van mannen van een bepaalde leeftijd”, vonden zij toen zelf. Ad Grooten, Ton Smulders en Wilbert van Duinhoven brachten vier albums uit en de liedjes werden alsmaar mooier. Sinds het huiskamerconcert van de Mannen eind augustus 2021 bij ons thuis zijn wij hier in huis allemaal fan.

Het vorige programma over De Duivelsbrug heb ik vaak gezien op meerdere mooie locaties. Toen Ad me een tijd geleden liet weten dat het trio terug wilde naar de Ierse folk kon ik dat alleen maar met blijdschap ontvangen. Ik vind immers die kant van het Pater Moeskroen repertoire het beste, dus lagen mijn verwachtingen bij de Mannen hoog, zeker ook met Ad als tekstschrijver.

De aanrader van deze week!

Muzikale verhalen

Eind 2023 maakte het trio een ‘studiereis’ door Ierland om inspiratie op te doen voor nieuwe liedjes. Op de website is een leuke compilatie te zien van wat ze daar allemaal hebben meegemaakt. In verschillende typische Ierse pubs speelden Ad, Ton en Wilbert samen met Ierse muzikanten. De taal van muziek bleek meer dan ooit universeel. Het leverde in ieder geval genoeg inspiratie op voor de nieuwe ‘plaat’ die maar liefst zeventien nummers telt.

Al meteen bij de eerste keer luisteren hoorde ik de bekende sound die ik ook in de hoogtijdagen van Pater Moeskroen zo kon waarderen. Sterker nog: Ad leende een aantal van zijn eerdere composities voor de nieuwe liedjes. Dat is gaaf, want daarmee klinkt ‘Een Ierse avond’ meteen herkenbaar. Zoals het de Mannen betaamt, vormen de liedjes een aaneenschakeling van kleine verhaaltjes. Grote thema’s verpakt in muzikale verhalen die zo beeldend zijn dat je er zelf bij geweest had kunnen zijn.

In het openingsnummer Galway Girl speelt zanger Ton Smulders met de klank van de zee. Hij verhaalt over hoe hij valt voor de charmes van een Galway Girl maar vervolgens genadeloos bedonderd wordt als ze er in de ochtend met zijn spullen en geld vandoor is. En dat alles inclusief goed gevonden woordgrappen van tekstschrijver Ad Grooten.

'Ze liet me Ierland zien, ik verstond geen hout van wa’ ze zeej, ja zeej, ja zeej. Vooral ‘s nachts liet Fay me bepaald niet koud door wa’ ze dee, ja dee, ja dee. Het was ongekend, wat een prachtige lach, met haar gitzwarte krullen en die oogopslag. Ze wilde mij als vent, deze onbenul, uit de krochten van Brabant met een Galway Girl. Op een ochtend vroeg zocht ik zwaar ontsteld naar m’n portemonnee, o nee!. Waar was Fay en waar waren al m’n spullen en m’n geld? Geen idee, geen I.D, ojee!' (Galway Girl)

‘Een Ierse avond’ is een sterke plaat die een fijne variatie laat horen tussen de typische uptempo Keltische traditionals (allemaal van een Nederlandse tekst voorzien door Ad), lekkere ‘Irish drinking songs en weemoedige ballads. Het beste advies is om de plaat op Spotify te luisteren of beter nog: de fysieke CD te bestellen bij Wilbert, maar toch wil ik er een paar songs uit halen die mij meteen grepen.

De weemoed straalt er vanaf door instrumenten als viool, banjo, doedelzak en natuurlijk de accordeon: ‘Een Ierse avond met Mannen van Naam’.

Ode aan Shane

Meest bijzondere nummer is ongetwijfeld ‘Ode aan Shane’. Bijzonder, want toen de Mannen nog maar net in Ierland geland waren, overleed hun muzikale held Shane MacGowan. Het gaf Ad de nodige inspiratie om op de Pogues-song ‘Sally MacLennane’ een treffende tekst te schrijven, een ode aan de bijzondere en charismatische frontman van The Pogues. Een aubade waar het respect voor de zanger en liedjesschrijver van af druipt.

'De dag die je wist, maar het komt toch keihard aan. We zijn pas net in Ierland, alsof het zo moest gaan. Dus duiken we de kroegen in, de instrumenten mee en we spelen en we zingen tot de morgen. We struinen door de straten van de stad en in elke pub daar drinken we wel wat en we zingen vannacht uit Shane z’n rijke oogst, o, we zingen al die liedjes van The Pogues. ’t Is raar maar waar, al was-ie al even klaar, het doet wat dat-ie is gegaan, de geweldenaar. Een laatste groet, maar niet het allerlaatste lied, bedankt voor al het mooie, Shane, dat jij hier achterliet.' (Ode aan Shane)

Een traditional die werkelijk iedereen kent is ‘Fiddler’s Green’, bekend geworden door The Dubliners. De muziek is zo sterk dat je er eigenlijk niets meer aan toe hoeft te voegen. Toch gaven de Mannen van Naam het nummer een extra dimensie, zowel tekstueel als muzikaal waardoor deze versie het origineel mijns inziens overtreft. Als je het dan toch hebt over weemoed…

'Een zeeman herken je aan z’n rauwe gelaat waaronder van alles verborgen gaat. Blanke pit, tere ziel, ja hij zeult heel wat mee en als-ie gaat sterven, dan het liefst toch op zee. Pak me in, geef me mee met de golven. ’t Was mooi, maar ik heb het hier gezien. Vaarwel beste maten, ‘k ga jullie verlaten, ooit zien we elkaar weer in Fiddler’s Green.' (Fiddler’s Green)

Whiskey in the jar

Tenslotte ‘Whiskey in the jar’: het nummer dat bij onze vriendengroep De Kleffe Ridders vooral iconisch is geworden door de versie van Metallica. Het nummer is in de basis stokoud en het verhaal nog ouder. Het grappige van de ‘Mannen-versie’ is dat de tekst precies verwoordt wat ik altijd al dacht: waar gaat dat nummer eigenlijk over. In het Engels klinkt het als een ‘ruig’ verhaal, maar is het dat wel?

'Die ouwe Ierse folksong, ’t ging over een rare rover. Hij nam een zak vol penny’s van Captain Farrell over. Met goede argumenten: een pistol and a rapier, ‘k herinner me ook nog Jenny, ach ja, zij was veel leper. Musha ring dumb-a-doo dumb-a-da. Wack for my daddy-o, wack for my daddy-o there’s whisky in the jar.' (Whiskey in the jar)

Met het uitbrengen van de nieuwe CD kijk ik nog meer uit naar het optreden dat binnenkort gepland staat van de Mannen van Naam (voor deze tour uitgebreid tot kwartet met fiddler Siard de Jong). Het zal een vrolijke avond worden met een glimlach om de lippen en bij tijd en wijlen een traan over de wangen. En dat is precies wat goede muziek hoort te doen. Chapeau Mannen!

Marcel Donks, muziekliefhebber uit Waspik