December is de ultieme feestmaand; daar kan niemand omheen. Waar dat voor veel mensen tegenwoordig vooral draait om cadeau-stress, wordt mijn bovenkamer vooral gevuld met heerlijke decemberklanken. De ‘Hulpsinterklaas’ van Henk Temming is weer opgeborgen en heeft plaatsgemaakt voor de verzameling kerstvinyl. Want jawel, als je je best doet dan kun je binnen de kerstmuziek best wel wat pareltjes vinden.

Het grappige van kerstmuziek is dat het eigenlijk helemaal niet zo’n duidelijke muziekstijl is. Je hebt kerstsongs in de klassieke versies, de grappige versies, de polka-versies en de rockversies. Gooi er wat belletjes achter en je hebt een hit te pakken. Althans, dat hopen alle artiesten, want met een succesvol kerstnummer zit je de komende jaren financieel geramd.

Mijn Kerst-speellijst op Spotify is vrij gevarieerd en breidt zich nog steeds uit. Ik houd van Kerst (geboren op 24 december, dus misschien in de genen?), dus kan ik tussen de goede nummers door ook best een portie Mariah Kip-Carey nassen, overigens wel met mate (een overdosis is slecht voor de gezondheid). Een ook bij ‘Last Christmas’ en ‘Driving home from Christmas’ krijg ik een glimlach om die lippen. Maar ik haal de meeste voldoening toch echt uit nummers die doorgaans niet uit de JBL-box galmen tijdens de eindejaars bijeenkomsten.

Daarom deze week als mijn bijdrage aan een geslaagde Kerst voor de lezers van het Weekblad een paar ‘echte’ kerstliedjes in the spotlight. Te beginnen met ‘Stop the cavalry’ van Jona Lewie. Meteen een kanttekening: eigenlijk is dit nummer nooit echt als kerstnummer bedoeld. Het was een protestlied tegen de oorlog, maar de zin ‘ Wish I was at home for Christmas’ gevolgd door de typische kerstbellen duwde het nummer de kersthitlijsten in. Ik ken het nummer al sinds mijn vroege jeugd. Lang dacht ik dat Paul McCartney de zanger was, maar dat bleek niet het geval. Buiten de sfeer van het nummer maakt vooral de prachtig relaxte stem van Lewie dit nummer voor mijn echt ‘kerstig’.

De cover van de single ‘Stop the cavalry’ van Jona Lewie: heerlijke nostalgische kerstplaat.

'Hey, Mr. Churchill comes over here to say we're doing splendidly. But it's very cold out here in the snow, marching to and from the enemy. Oh I say it's tough, I have had enough, can you stop the cavalry? Wish I was at home for Christmas.'

Kerstklassieker

Tja, en dan ‘Fairytale of New York’ van The Pogues met Kirsty MacColl, vast onderdeel van mijn jaarlijkse TOP2000 stemlijst. Absoluut een buitenbeetje als het gaat om de standaard kerstklassiekers, maar juist daardoor een van de beste kerstplaten ooit. Vind ik dan hè. Want ga maar na: in dit nummer verhaalt een koppel over de mooie en minder mooie kanten van hun relatie, op zoek naar het geluk in New York tijdens kerst. Prachtig sfeervol en liefdevol begin, maar al snel gaat de drank vloeien en wordt elkaar de huid vol gescholden. En dat geschreven door een kerstkind (wijlen Shane MacGowan werd op Eerste Kerstdag 1957 geboren)… amen!

'You're a bum, you’re a punk, you're an old slut on junk. Lying there almost dead on a drip in that bed. You scumbag, you maggot, you cheap lousy faggot: Happy Christmas your arse, I pray God it's our last.'

‘Fairytale of New York’ van The Pogues met Kirsty MacColl: een buitenbeetje als het gaat om de standaard kerstklassiekers, maar juist daardoor een van de beste kerstplaten ooit.

Op naar het minder bekende genre. Tröckener Kecks waagde zich op haar album ‘Met hart en ziel’ begin jaren negentig voorzichtig aan een kerstlied: ‘Redding’. Volgens mij nooit met de intentie om hun knaller van een kersthit te scoren; daar was de band sowieso niet op uit. En eigenlijk qua sfeer ook niet een echt kerstlied te noemen, maar sfeervol is het wel. Trieste tekst ook eigenlijk, over een relatie die net voor Kerst gestrand is, hoewel: het wordt misschien toch nog ‘een mooie Kerst dit jaar’. Ik zag ooit met vriend Sjef in een café in Chaam een live-uitvoering van ‘Redding’ die me, ondanks de hoge temperaturen in het café, kippenvel over mijn hele lijf bezorgde.

'Alsof er niets gebeurd is, de sneeuw bedekt de stad. Nog nooit was het zo stil als nu, nu zij hier zit. Dan klinkt in de verte een haast vergeten lied, wat vals en schor gezongen maar zij weet: beter kan hij niet. De sneeuw valt, de sneeuw valt, het wordt een mooie kerst dit jaar.'

Jack Poels

Een paar jaar geleden eerde ik het nummer ‘Buiten is het koud’ van Herberg de Troost als het ultieme kerstnummer aller tijden. Daar waren de meningen over verdeeld, godzijdank. Maar gelukkig kan iedereen binnen mijn eigen gezin het nummer goed aanhoren. Dus schalt het in de aanloop naar kerst regelmatig uit de muziekbox in Huize Donks. Het lied komt van de CD ‘Rijstwafels met pindakaas’, een bijzondere plaat waarop ‘held’ Jack Poels een kerstverhaal vertelt, geflankeerd door tien liedjes. ‘Buiten is het koud’ ademt vanaf de eerste tel Kerst uit, niet in de laatste plaats door de kerstbellen die continu meedeinen op de achtergrond. Maar ook de tekst doet je verlangen naar die donkere, koude periode met, als je een beetje geluk hebt, sneeuw op de daken. En dat in prachtige samenzang tussen Jack Poels en Karlijn van Dinther.

'Ik zie het in jouw ogen, ik luister als jij zegt: ik bestel de allerlaatste en dan gaan we echt. We zitten en we praten in ons lievelingscafé en van elk lied zing jij de eerste regel mee. En dan geef ik jou een zoen en ik vraag: allerliefste wat zullen we vanavond doen? Het begint te sneeuwen, vlokken dwalen neer. Even zijn er geen gedachten en geen woorden meer. Jij drinkt rustig verder, je kijkt tevreden rond. Het gevoel van: ‘het is fijn’ geschreven om jouw mond.'

Zoveel prachtigs nog te ontdekken rond de kerstmuziek. Zoek eens verder dan Band Aid en Youp van’t Hek en je komt het allemaal tegen: van Dropkick Murphys tot Queen en van Slade tot Rowwen Hèze. Kerstmis wordt nog net een beetje mooier met fijne kerstmuziek erbij. Fijne Kerst allemaal: 'Het wordt een mooie kerst dit jaar.'

Marcel Donks, muziekliefhebber uit Waspik